Hemoglobin (Hgb, Hb) ke eng?
Hemoglobin (Hgb, Hb) ke protheine e liseleng tse khubelu tsa mali e tsamaisang oksijene ho tloha matšoafong ho ea liseleng tsa 'mele oa hau ebe e khutlisetsa carbon dioxide ho tloha liseleng ho ea matšoafong a hau.
Hemoglobin e entsoe ka limolek'hule tse 'ne tsa protheine (liketane tsa globulin) tse hokahaneng hammoho. Ketane ka 'ngoe ea globulin e na le motsoako oa bohlokoa oa porphyrin o nang le tšepe o bitsoang heme. Ka har'a motsoako oa heme ho na le athomo ea tšepe e bohlokoa ho tsamaiseng oksijene le carbon dioxide maling a rona. Tšepe e ka har'a hemoglobin le eona e ikarabella bakeng sa 'mala o mofubelu oa mali.
Hemoglobin e boetse e phetha karolo ea bohlokoa ho bolokeng sebopeho sa lisele tse khubelu tsa mali. Sebopehong sa tsona sa tlhaho, lisele tse khubelu tsa mali li chitja ka litsi tse tšesaane tse kang donut e se nang lesoba bohareng. Ka hona, sebopeho se sa tloaelehang sa hemoglobin se ka sitisa sebopeho sa lisele tse khubelu tsa mali 'me sa sitisa ts'ebetso ea tsona le ho phalla ha tsona methapong ea mali.
Hobaneng e entsoe
U ka 'na ua etsa tlhahlobo ea hemoglobin ka mabaka a' maloa:
- Ho hlahloba bophelo ba hao ka kakaretso.Ngaka ea hau e ka 'na ea leka hemoglobin ea hau e le karolo ea palo e felletseng ea mali nakong ea tlhahlobo ea bongaka ea kamehla ho beha leihlo bophelo ba hau ka kakaretso le ho hlahloba mafu a fapaneng, a kang khaello ea mali.
- Ho fumana boemo ba bongaka.Ngaka ea hau e ka 'na ea u eletsa hore u etse tlhahlobo ea hemoglobin haeba u e-na le bofokoli, mokhathala, ho hema ka thata kapa ho tsekela. Matšoao ana a ka 'na a supa khaello ea mali kapa polycythemia vera. Tlhahlobo ea hemoglobin e ka thusa ho fumana maemo ana kapa a mang a bongaka.
- Ho beha leihlo boemo ba bongaka.Haeba o fumanoe o na le anemia kapa polycythemia vera, ngaka ea hau e ka 'na ea sebelisa tlhahlobo ea hemoglobin ho lekola boemo ba hau le ho tataisa kalafo.
Ke engtloaelehilengmaemo a hemoglobin?
Boemo ba hemoglobin bo hlahiswa e le bongata ba hemoglobin ka digrama (gm) ka deciliter (dL) ya madi a felletseng, deciliter e le nngwe e le dimililithara tse 100.
Methati e tloaelehileng ea hemoglobin e itšetlehile ka lilemo, 'me ho tloha bocha, bong ba motho. Methati e tloaelehileng ke:
Litekanyetso tsena kaofela li ka fapana hanyane lipakeng tsa lilaboratori. Lilaboratori tse ling ha li khetholle pakeng tsa boleng ba hemoglobin ea batho ba baholo le "kamora lilemo tse mahareng". Basali ba baimana ba eletsoa ho qoba maemo a hemoglobin a holimo le a tlase ho qoba likotsi tse eketsehileng tsa ho tsoaloa ha masea a hlokahetseng (hemoglobin e phahameng - e fetang tekanyo e tloaelehileng) le ho tsoaloa pele ho nako kapa lesea le tsoaloang le le boima bo tlase (hemoglobin e tlase - e ka tlase ho tekanyo e tloaelehileng).
Haeba tlhahlobo ea hemoglobin e senola hore boemo ba hemoglobin ea hau bo tlase ho feta bo tloaelehileng, ho bolela hore u na le palo e tlase ea lisele tse khubelu tsa mali (anemia). Anemia e ka bakoa ke lisosa tse ngata tse fapaneng, ho kenyeletsoa khaello ea livithamine, ho tsoa mali le mafu a sa foleng.
Haeba tlhahlobo ea hemoglobin e bontša boemo bo holimo ho feta bo tloaelehileng, ho na le lisosa tse 'maloa tse ka bang teng - lefu la mali la polycythemia vera, ho lula sebakeng se phahameng, ho tsuba le ho felloa ke metsi 'meleng.
Liphetho tse tlase ho feta tse tloaelehileng
Haeba boemo ba hemoglobin ea hau bo le tlase ho feta bo tloaelehileng, u na le anemia. Ho na le mefuta e mengata ea anemia, e 'ngoe le e 'ngoe e na le lisosa tse fapaneng, tse ka kenyeletsang:
- Khaello ea tšepe
- Khaello ea vithamine B-12
- Khaello ea folate
- Ho tsoa mali
- Kankere e amang moko oa masapo, joalo ka leukemia
- Lefu la liphio
- Lefu la sebete
- Hypothyroidism
- Thalassemia - lefu la liphatsa tsa lefutso le bakang maemo a tlase a hemoglobin le lisele tse khubelu tsa mali
Haeba o kile wa fumanwa o na le anemia pele, boemo ba hemoglobin bo tlase ho feta bo tlwaelehileng bo ka bontsha tlhoko ya ho fetola moralo wa hao wa kalafo.
Liphetho tse phahameng ho feta tse tloaelehileng
Haeba boemo ba hemoglobin maling bo phahame ho feta bo tloaelehileng, e ka ba ka lebaka la:
- Polycythemia vera - lefu la mali leo moko oa masapo oa hao o etsang lisele tse khubelu tsa mali tse ngata haholo
- Lefu la matšoafo
- Ho felloa ke metsi 'meleng
- Ho phela sebakeng se phahameng
- Ho tsuba haholo
- Ho chesa
- Ho hlatsa ho feteletseng
- Boikoetliso bo feteletseng ba 'mele
Nako ea poso: Mmesa-26-2022
